Wystąpienie Rzecznika Praw Obywatelskich do MEN w sprawie likwidacji Domów Wczasów Dziecięcych!
Treść
Zachęcamy do zapoznania się z wystąpieniem Rzecznika Praw Obywatelskich!
Pełna treść wystąpienia: Do_MEN_wczasy_dzieciece_10_07_2026.pdf
Sprawa likwidacji domów wczasów dziecięcych. Wystąpienie RPO do MEN
- Ministerstwo Edukacji Narodowej pracuje nad likwidacją od 2027 r. domów wczasów dziecięcych (DWD), które dla dzieci z mniejszych miejscowości i z rodzin o niższych dochodach są często jedyną szansą na udział w edukacji poza szkołą
- Pracownicy tych placówek nie rozumieją, dlaczego tak fundamentalna zmiana została przygotowana bez rzeczywistego dialogu z dyrektorami placówek, organami prowadzącymi, szkołami korzystającymi z oferty DWD oraz rodzicami
- Rzecznik Praw Obywatelskich występuje w tej sprawie do minister Barbary Nowackiej
Projekt ministerialnego rozporządzenia przewiduje usunięcie od 1 stycznia 2027 r. domów wczasów dziecięcych z katalogu placówek zapewniających opiekę i wychowanie uczniom w okresie pobierania nauki poza miejscem zamieszkania. Jedynymi takimi placówkami będą bursy. Powodem likwidacji DWD ma być m.in. to, że "obecnie istnieje wiele programów pomocy oraz możliwości uzyskania wsparcia finansowego, w ramach których mniej zasobne rodziny mogą korzystać z pobytu w miejscach o korzystnych walorach klimatycznych dla zdrowia, a w przypadku ciężkich chorób, czy stanów depresyjnych, dzieci i młodzież mogą korzystać z funkcjonujących w Polsce sanatoriów dziecięcych i szpitali dla dzieci, które posiadają wykwalifikowaną kadrę, w tym personel medyczny i psychologów".
Oszacowano, że w zakresie podziału kwoty potrzeb oświatowych na rok 2027 kwota dla jednostek samorządu terytorialnego w zakresie wychowanków DWD na 2027 rok mogłaby wynieść ok. 30 mln zł. Oszczędności mają posłużyć sfinansowaniu innych zadań oświatowych. Odprawy będą dotyczyć 59 etatów nauczycieli oraz 72 pracowników niepedagogicznych
Do RPO wpłynęło kilka wniosków w tej sprawie, w tym "Apel w obronie domów wczasów dziecięcych". Wnioskodawcy są szczególnie zaniepokojeni tym, że placówki będą miały zaledwie kilka miesięcy na zakończenie działalności, mimo zawartych umów, zaplanowanych pobytów i rezerwacji szkół. Choć konsultacje dopiero się zaczęły, to już procedowany jest projekt rozporządzenia ME ws. sposobu podziału łącznej kwoty potrzeb oświatowych dla samorządu terytorialnego w 2027 r. Może to oznaczać, że decyzja o likwidacji DWD została de facto przesądzona jeszcze przed zakończeniem procesu konsultacyjnego, co podważa jego sens.
Pracownicy placówek nie rozumieją, dlaczego tak fundamentalna zmiana została przygotowana bez rzeczywistego dialogu z dyrektorami placówek, organami prowadzącymi, szkołami korzystającymi z oferty DWD oraz rodzicami. A skutki tej decyzji będą dotyczyć tysięcy dzieci, które każdego roku uczestniczą w zielonych szkołach i programach edukacyjnych, setek szkół korzystających z oferty DWD oraz nauczycieli i pracowników, którzy mogą stracić miejsca pracy.
RPO prosi Panią Minister o informację, czy resort ma dokładne analizy dotychczasowego funkcjonowania DWD oraz ich wpływu na lokalne społeczności, pracowników placówek i dzieci. Pyta, dlaczego MEN uznaje, że ten model należy już do przeszłości, a zadania DWD mogą być częściowo przejęte przez inne instytucje, w tym sanatoria i szpitale.
VII.022.37.2026